ASETON, Propanon veya Dimetil Keton

Aseton, propanon ya da dimetil keton, (CH3)2CO formüllü organik kimyasaldır. Keskin, hoş kokulu, yanıcı, zehirli olmayan renksiz bir sıvıdır. Çözücü olarak çokça kullanılır. Sağlığa zararlı değildir. Kapalı formulü C3H6O olarak gösterilir. Kaynama noktası 56 °C'dir.

Su, etanol ve eterle her oranda birleşir. Odunun kuru kuruya damıtılmasından, kalsiyum asetatın ısıtılmasından, teknikte izopropil alkolün bakır katalizörlerinden 250 °C'de dehidrojenlenmesinden, etanol ve su buharının 250 °C'de gaz fazında Fe2O3 katalizörlüğünde karışımından elde edilir. Aseton ile sodyum nitrozil prussiat bazik ortamda karıştırılırsa kırmızı çökelme olur, aseton saptanır. Önemli bir tepkimesi bazik ortamda iyotla verdiği iyodoform oluşumudur. Oje çıkarmak için kullanılır. Yağ, kauçuk ve diğer maddelerin çözücüsü olarak kullanılır. Ayrıca boya, izopren, kloroform, bromoform ve iyodoform gibi ürünlerin elde edilişinde öncü madde olarak kullanılır. Ayrıca Sigarada da bulunmaktadır. Kozmetik alanındaki en yaygın kullanımı da oje çıkarıcı olarak kullanılmasıdır. Yağ, kauçuk, reçine ,selüloz nitrat gibi kimyasalların  çözücüsü olarak kullanılır. Boya, izopiren, kloroform, bromoform ve iyodoform gibi ürünlerin elde edilişinde öncü madde olarak kullanılır.

Dünyada en çok aseton , metilmetakrilat üretiminin öncüsü olarak kullanılmaktadır. İkinci ana kullanım şekli ise; poliüretan, epoksi reçine gibi kimyasalların ana komponenti olan Bisfenol A maddesinin sentezidir.

Temizlik malzemesi olarak iyi bir hijyen ajanıdır. Boya sektöründe boyayı inceltmek amaçlı olarakta kullanılmaktadır.

CAS numarası 67-64-1
GHS tehlike ifadeleri H225, H319, H336
GHS önlem ifadeleri P210, P261, P305 351 338
Moleküler formül C3H6O
Molar kütle 58.08 g mol-1
Görünüm Renksiz sıvı
Koku Keskin, tahriş edici, çiçek
Yoğunluk  0.791 g cm-3
Ergime noktası -95 - 93 ° C, 178-180 K, -139 - 136 ° C
Kaynama noktası 56-57 ° C, K 329-330, 133-134 ° C
Buhar basıncı 24,46-24,60 kPa (20 ° C'de)
Asitlik (pKa) 24.2
Bazisite (PKB) -10.2
Kırılma indeksi (nD) 1.35900
Viskozite  0,3075 cP
Moleküler şekil C2 Dihedral
Dipol moment 2.91 D
Özgül ısı kapasitesi, C  125.45 J K-1
Alevlenme noktası -17 ° C
Otomatik ateşleme sıcaklık  465 ° C
Patlayıcı limitleri  % 13,2-57,0
Eşik Sınır Değeri 1185 mg/m3 (TWA), 2375 mg/m3 (STEL)

 

TOP Call Now Button